Lesmateriaal Tegen Pesten

Lessen, werkvormen en materialen voor een veilige school

Scholen werken op verschillende manieren aan het voorkomen en aanpakken van pesten. Lesmateriaal helpt om gesprekken te voeren, gedrag bespreekbaar te maken en leerlingen bewust te maken van hun rol in de groep.

Op deze pagina vind je een overzicht van lesmaterialen, werkvormen en ondersteunende middelen die scholen gebruiken bij pestpreventie en het aanpakken van pesten op school.

Veel van deze materialen worden al sinds 1998 op scholen ingezet en helpen om pesten bespreekbaar te maken en de groepssfeer te verbeteren.

Lespakketten over pesten

Lespakketten helpen leerkrachten om pesten stap voor stap te bespreken in de klas. Ze bieden structuur voor gesprekken, oefeningen en reflectie.

Veel scholen gebruiken deze materialen tijdens mentorlessen, projectweken of als onderdeel van een schoolbrede aanpak van sociale veiligheid.

Werkvormen en activiteiten

Soms helpt een actieve werkvorm om het onderwerp pesten beter bespreekbaar te maken. Door een oefening of activiteit ervaren leerlingen wat gedrag met anderen kan doen.

Werkvormen worden vaak ingezet:

• als start van een gesprek in de klas

• bij signalen van pesten

• tijdens groepsvorming

• tijdens de Week tegen Pesten

Posters en zichtbare afspraken

Posters helpen om afspraken en normen zichtbaar te maken in de school. Ze ondersteunen gesprekken over gedrag en laten zien waar de school voor staat.

Veel scholen hangen posters op in:

• klaslokalen

• gangen

• aula’s

• centrale ruimtes

Polsbandjes en buttons

Symbolische middelen zoals polsbandjes en buttons maken een gezamenlijke boodschap zichtbaar. Ze worden vaak ingezet bij projectweken, campagnes of wanneer een klas samen afspraken maakt over gedrag.

Ze helpen om te laten zien:

Wij kiezen voor respect — pesten hoort hier niet thuis.

→ Bekijk alle Polsbandjes tegen pesten

→ Bekijk alle Buttons tegen pesten

Lees- en werkboekjes over pesten

Lezen, nadenken en in gesprek gaan

Lees- en werkboekjes helpen leerlingen om stil te staan bij wat pesten met iemand doet. Door verhalen te lezen en opdrachten te maken, worden gevoelens, gedrag en groepssituaties bespreekbaar.

De boekjes kunnen zelfstandig gelezen worden of gebruikt worden als ondersteuning bij lessen, mentoruren of gesprekken in de klas.

Ze helpen leerlingen om:

• situaties rond pesten beter te begrijpen

• empathie te ontwikkelen

• na te denken over hun eigen rol in de groep

• te praten over oplossingen en respectvol gedrag

Lees- en werkboekjes zijn geschikt voor gebruik in het basisonderwijs en kunnen zowel individueel als in groepsverband worden ingezet.

Veel leerkrachten gebruiken een lees- of werkboekje als startpunt voor een klassengesprek, omdat een verhaal vaak helpt om gevoelige onderwerpen zoals pesten op een veilige manier bespreekbaar te maken.

Lesmateriaal inzetten in de klas

Lesmateriaal tegen pesten wordt vaak gebruikt:

• tijdens lessen over sociale veiligheid

• bij pestpreventie

• wanneer pesten speelt in een groep

• tijdens de Week tegen Pesten

• bij groepsvorming aan het begin van het schooljaar

Door gesprekken, werkvormen en zichtbare afspraken te combineren ontstaat een sterke aanpak tegen pesten.