• Uniek lesmateriaal
  • Makkelijk bestellen
  • Snelle levering

Pesten op school

Wat kan en moet de school doen tegen pesten?

Hoe kan pestgedrag op school worden tegengegaan? Om ervoor te zorgen dat leerlingen zich veilig voelen op school en met plezier naar school gaan, is het belangrijk voor scholen om pestgedrag te verminderen en zoveel mogelijk te voorkomen. Ze moeten hierbij de Wet veiligheid op school naleven. Om een veilige leeromgeving te garanderen, hebben schoolbesturen verschillende maatregelen ingevoerd om pestgedrag tegen te gaan. Er zijn verschillende stappen die scholen kunnen ondernemen zoals het aanmoedigen van een respectvolle sfeer op school, het vergroten van de bewustwording over pestgedrag door lessen aan te bieden en het toepassen van geïmplementeerde anti-pest beleid met daarin heldere consequenties voor kinderen die zich schuldig maken aan pestgedrag. Belangrijke momenten om extra aandacht te besteden aan pesten zijn de Vlaamse Week tegen pesten, de Dag tegen pesten en de Week tegen pesten in Nederland. 

Lesmaterialen om pesten op school aan te pakken

Pesten op school is een grote zorg voor leerlingen, ouders, leraren en het onderwijs als geheel. De beste manier om pestgedrag te voorkomen, is door middel van goed lesmateriaal en educatie. Gelukkig bieden veel scholen lesmateriaal aan om leerlingen te leren hoe ze opgeven of omgaan met pestgedrag op een constructieve manier. Bekijk alle lesmaterialen die al vanaf 1998 ingezet worden op de scholen. Ze dragen bij aan het verbeteren van de groepssfeer en helpen pesten bespreekbaar te maken.

Veiligheidsplan is verplicht op scholen

Scholen zijn verplicht een veiligheidsplan op te stellen waarin aangegeven wordt hoe pestgedrag herkend en voorkomen moet worden, wie het vertrouwenspersoon is, wie het aanspreekpunt voor pesten is, hoe de klachtenregeling werkt en waar de onafhankelijke klachtencommissie is. Deze informatie staat ook in de schoolgids of op de website van de school. Om meer informatie te verkrijgen kunnen ouders ook contact opnemen met het schoolbestuur.

Pesten op school voorkomen en verminderen

Een veilige leeromgeving is essentieel voor de ontwikkeling van de leerlingen. Daarom is het belangrijk dat scholen ervoor zorgen dat pestgedrag zo veel mogelijk wordt voorkomen en verminderd. Er kunnen verschillende maatregelen genomen worden om dit te bereiken, waaronder het uitvoeren van preventieprogramma's, de gestructureerde begeleiding en bewustwording bij leerlingen en het nalaten van acties bij beledigend gedrag.

  • Pesten voorkomen en verminderen vraagt om een schoolomgeving waar kinderen zich op hun gemak voelen. Een school moet een pedagogisch klimaat bieden waarin kinderen hun stem kunnen laten horen, elkaar helpen en constructieve oplossingen aanbieden voor conflicten. Door deze positieve leeromgeving kan pestgedrag worden vermedigd.
  • Ouders hebben een belangrijke rol bij het voorkomen en verminderen van pesten. Daarom organiseren scholen vaak een informatie avond voor ouders, waarbij ze uitleggen wat ze doen om een goede schoolcultuur te behouden en pestgedrag tegen te gaan. Hierbij krijgen ouders ook informatie over waar ze terecht kunnen als hun kinderen slachtoffer lijken van pesterijen. Op deze manier kun je ook ouders bij het anti-pestbeleid van de school.
  • Om pesten te voorkomen en verminderen is adequaat toezicht op het schoolplein noodzakelijk. Leerkrachten en begeleiders zijn hierbij van belang om leerlingen bij te staan bij conflictoplossing, regels en afspraken in acht genomen te krijgen en rust, veiligheid en orde tijdens pauzes, lesovergangen of andere vrije momenten te handhaven.
  • Een heldere schoolbrede gedragscode tegen pesten is cruciaal. Het is belangrijk dat iedere leerkracht dezelfde basisregels hanteert zodat leerlingen precies weten wat wel en wat niet is toegestaan, zodat pesten herkend, bespreekbaar gemaakt en gestopt kan worden.
  • Om pesten te voorkomen en verminderen is een goede samenwerking tussen alle betrokken professionals van cruciaal belang. Tijdens een studiedag kunnen de gedragsregels besproken worden, waarna er gezamenlijk kan worden gereflecteerd op het handelen van iedereen. Hoe zorg je ervoor dat iedereen volgens dezelfde regels handelt? Moeten de regels worden aangescherpt of veranderd? Welke mogelijkheden biedt de school om leerling mee te laten praten over het anti-pestbeleid?
  • Het voorkomen en verminderen van pesten begint met het creëren van een helder veiligheidsplan. Om pesten effectief tegen te gaan, is het belangrijk dat dit plan niet alleen op papier staat maar ook daadwerkelijk wordt nageleefd. Hiervoor kunnen bijvoorbeeld een anti-pest protocol, aanspreekpunt(en) voor het praten over of melden van pestgevallen en een duidelijke gedragscode voor leerlingen, ouders en professionals worden ingevoerd.
  • Om pesten te voorkomen en te verminderen is het belangrijk om regelmatig een vragenlijst af te nemen bij docenten en leerlingen over veiligheid. De intern begeleider of schoolpsycholoog is hierbij cruciaal: zij analyseren en interpreteren de uitkomsten van de vragenlijst, wat aanwijzingen geeft op welke manier pestgedrag het beste kan worden aangepakt. Lees meer over hoe extern begeleiders en schoolpsychologen helpen om pestgedrag terug te dringen in het interview.

Spreekbeurt over pesten 

Pesten op school is een zeer ernstig probleem dat niet mag worden genegeerd. Het is belangrijk om pesten zoveel mogelijk te voorkomen en verminderen. Hiervoor is het nodig om bepaalde maatregelen te nemen, zoals het aanmoedigen van een positieve klasomgeving waarbij respect voor anderen centraal staat. Daarnaast kan het ook nuttig zijn om professionele hulp te bieden aan leerlingen die zelf gepest worden of anderen pesten. Moedig leerlingen ook aan om zelf iets te doen tegen pesten. Dit kan bijvoorbeeld door het houden van een spreekbeurt over pesten Op deze manier dragen ze zelf bij aan een betere sfeer in de klas en helpen ze zichzelf of andere leerlingen die last hebben van pestgedrag. Kijk op de pagina 'Spreekbeurt over pesten' voor gratis tips voor een spreekbeurt en voor een spreekbeurtpakket met polsbandjes tegen pesten. 

Anti pestcoördinator

De anti pestcoördinator van de school heeft een belangrijke taak. Zij is het aanspreekpunt bij problemen met pesten en coördineert het anti-pestbeleid op school. Er zijn op deze website veel educatieve innovatieve lesmaterialen beschikbaar voor deze cruciale functie!

Sociale uitsluiting en online pestgedrag moeilijker herkenbaar

Pesten kan worden over het hoofd gezien omwille van een aantal verschillende redenen. Soms is pestgedrag subtiel of wordt het op school niet goed gereguleerd, waardoor de pestkop lang door kan gaan met zijn grensoverschrijdend gedrag zonder dat iemand er iets van merkt. Ook bestaan er soms machtsongelijkheden in de groep (bijvoorbeeld tussen leerlingen en leerkrachten), waardoor cyberpesten soms ongehinderd kan voortbestaan.  

Pesten wordt vaak niet direct opgemerkt door anderen, mede door de drukte van de groep, het les- of activiteitenrooster en de verschillende rollen in een pestsituatie. Ook is het soms moeilijk om te bepalen wat precies plagen en pesten is. Het is belangrijk dat er aandachtig wordt gekeken en opgemerkt wanneer iemand wordt gepest. Sociale uitsluiting en online pestgedrag kunnen bijvoorbeeld verborgen blijven achter gebrekkige sociale vaardigheden en/of het gebruik van digitale media.

10 tips voor originele acties tegen pesten op school

  1. Versterk het gevoel van verbondenheid binnen de groep en zorg dat iedereen zich betrokken voelt bij de groepactiviteiten. 
  2. Neem deel aan een dag of week tegen pesten!
  3. Het maken van een "muur tegen pesten" is een uitstekende manier om actie te ondernemen tegen pesten.
  4. Overweeg het lespakket ‘Meld pesten’ voor leerlingen om anoniem pestgedrag te melden.
  5. Besprek cyberpesten in de klas aan de hand van het lespakket cyberpesten.
  6. Vertel een verhaal over pesten zoals bijvoorbeeld: Varken of engel? en Kreukelpapier
  7. Posters over pesten maken pesten eenvoudg bespreekbaar.
  8. Ga samen aan de slag met de lesmaterialen over respect
  9. Pak op de basisschool het pesten schoolbreed.
  10. Heeft u weinig tijd om iets voor te bereiden als het gaat over acties tegen pesten? Dan kunt u proberen posters over pesten op te hangen of polsbandjes uitdelen. Deze twee manieren hebben als voordeel dat er toch aandacht besteed wordt aan voorkomen en bespreekbaar maken van pesten.