Pesten bij jonge kinderen

Plagen, ruzie en pesten herkennen bij kleuters en jonge kinderen

Op deze pagina vind je uitleg, filmpjes en materialen die helpen om sociaal gedrag bij jonge kinderen bespreekbaar te maken.

Het thema Grapje of gemeen? helpt kinderen om gedrag beter te herkennen en te begrijpen.

→ Ga naar Grapje of gemeen?

Grapje of gemeen? – gedrag leren herkennen

Met het programma Grapje of gemeen? leren kinderen stap voor stap het verschil tussen verschillende situaties.

Kinderen ontdekken:

• wanneer iets een grapje is

• wanneer er ruzie ontstaat

• wanneer gedrag pesten wordt

• hoe je sorry kunt zeggen en het weer goedmaakt

Deze onderwerpen worden uitgelegd met behulp van filmpjes en verhalen van Beertje Anders.

Onderwerpen binnen Grapje of gemeen

Plagen
→ Grapje of gemeen? – Plagen

Ruzie maken
→ Grapje of gemeen? – Ruzie maken

Voorkom pesten
→ Grapje of gemeen? – Voorkom pesten

Pesten
→ Grapje of gemeen? – Pesten

Sorry zeggen
→ Grapje of gemeen? – Sorry zeggen

Pesten bij jonge kinderen?!

Vanaf 4 jaar gaan kinderen steeds meer samen spelen. Ze kunnen al snel opmerken welke kindjes geliefd zijn, welke kindjes soms niet mee mogen doen en hoe ze van andere kinderen iets gedaan krijgen. Door te observeren en het te ervaren, leren ze met andere kinderen omgaan. Ze gaan op deze leeftijd nog vaak uit van hun ‘eigen ik’, maar langzaam maar zeker leren ze steeds meer rekening houden met elkaar en zich in te leven in de ander. Ze gaan steeds meer begrijpen dat iedereen anders reageert op eenzelfde situatie. Ze gaan begrijpen dat gedrag voortkomt uit wat mensen denken, voelen, willen of verwachten. Tussen het derde en zesde levensjaar gaan kinderen beseffen dat anderen ook gevoelens en gedachten hebben. Ze herkennen de gevoelens en kunnen op basis daarvan gedrag voorspellen. Kleuters die deze sociale signalen kunnen herkennen en interpreteren kunnen hun gedrag hierop afstemmen. Vanaf dit moment kan er dus gesproken worden van pesten bij jonge kinderen.

Pesten is bewust gedrag met de intentie een andere pijn te doen.

Bij jonge kinderen wordt dit pestgedrag nog vaak als onschuldig of plagen beschouwd, zoals treiteren, iemand niet laten meespelen, ruzie maken, etc. Onderzoek heeft echter aangetoont dat dit gedrag niet zo onschuldig is als het lijkt en dat pesten bij jonge kinderen weinig verschilt van pesten bij oudere kinderen en jongeren. Het is dus belangrijk om ook al bij kleuters adequaat en consequent te reageren op elke vorm van pestgedrag.