Een gezamenlijke visie op sfeer en gedrag

Duidelijkheid en rust in de hele basisschool

Een gezamenlijke visie op sfeer en gedrag helpt scholen om eenduidig te werken aan respect, veiligheid en welbevinden.

Wanneer kernwaarden en afspraken duidelijk zijn, weten leerlingen én volwassenen waar de school voor staat en wat zij van elkaar mogen verwachten. Dat geeft houvast in de klas, op het schoolplein, in de gang en tijdens gezamenlijke momenten.

Een gezamenlijke visie is geen lijst met mooie woorden. Zij krijgt betekenis wanneer leerlingen en teamleden haar herkennen in wat er dagelijks gebeurt.

Op deze pagina vind je materialen die helpen om die gezamenlijke basis zichtbaar en bespreekbaar te maken — in de klas én schoolbreed.

Zichtbaar maken wat belangrijk is

Wat je belangrijk vindt, mag gezien worden.

Door waarden, afspraken en positieve gedragsboodschappen zichtbaar op te hangen, worden zij onderdeel van het dagelijks schoolleven. Leerlingen hoeven dan niet steeds opnieuw te raden wat er verwacht wordt: zij zien en herkennen de gezamenlijke taal van de school.

Zichtbare materialen kunnen helpen om:

• kernwaarden en gedragsafspraken concreet te maken;
• rust en herkenning te creëren;
• gesprekken over gedrag en omgang te ondersteunen;
• gewenst gedrag positief onder de aandacht te brengen;
• samenhang te brengen tussen klas, gang en schoolplein

Materialen voor waarden en afspraken

Deze materialen zijn geschikt voor klaslokalen, gangen, teamruimtes en andere gezamenlijke plekken in de school.

Van zichtbaar naar gedragen

Posters en afspraken zijn een goed begin. Maar een gezamenlijke visie gaat pas leven wanneer leerlingen en volwassenen er samen woorden aan geven.

Bijvoorbeeld door te bespreken:

• Wat betekent respectvol zijn in onze school?
• Hoe laten we zien dat we elkaar helpen?
• Welke afspraak helpt ons op het schoolplein?
• Wat doen we wanneer iets niet goed gaat?
• Hoe kunnen we elkaar herinneren aan wat we belangrijk vinden?

Zo worden waarden geen losse woorden aan de muur, maar iets dat leerlingen kunnen herkennen, oefenen en toepassen.

Materialen om te verdiepen

Deze materialen helpen om gesprekken, reflectie en gezamenlijke afspraken verder te verdiepen. Ze sluiten aan bij de zichtbare materialen in de school en geven leerlingen ruimte om na te denken over hun eigen gedrag en keuzes.

Gedeelde beleving als versterking

Een gezamenlijke visie wordt sterker wanneer de hele school die ook samen beleeft.

De musical Stop pesten is een voorbeeld van een schoolbreed project waarin leerlingen nadenken over sfeer, gedrag, uitsluiten en verantwoordelijkheid. Zo’n gezamenlijk moment kan een startpunt zijn voor verdere gesprekken in klassen en binnen het team.

→ Bekijk Schoolbreed project: De musical Stop pesten 

Wanneer zet je dit materiaal in?

Materialen rondom een gezamenlijke visie op sfeer en gedrag zijn onder meer passend:

• bij de start van het schooljaar;
• tijdens de Gouden Weken;
• na de kerstvakantie, als de groep opnieuw opstart;
• bij schoolontwikkeling of het herijken van schoolafspraken;
• wanneer er onrust of onduidelijkheid is rond gedrag;
• preventief, als basis voor sociale veiligheid.

Voor wie?

Geschikt voor:

• basisonderwijs;
• speciaal basisonderwijs;
• IKC’s en kinderopvang;
• leerkrachten, intern begeleiders en schoolteams.

Inzetbaar:

• klassikaal;
• in kleine groepen;
• schoolbreed;
• als blijvende basis of als gezamenlijk startmoment.