Start schooljaar

Materialen, werkvormen en ideeën voor een sterke start van de klas en school

De start van het schooljaar is één van de belangrijkste momenten van het jaar. In de eerste weken ontstaan groepsrollen, vriendschappen, gewoonten en verwachtingen die vaak nog maanden zichtbaar zijn in de klas.

Veel scholen besteden daarom bewust aandacht aan groepsvorming, sociale veiligheid, kennismaking, klassenregels en respectvol gedrag. Een goede start helpt leerlingen om zich veilig, welkom en betrokken te voelen.

Op deze pagina vindt u materialen, werkvormen en ideeën voor een succesvolle schooljaarstart in het basisonderwijs en voortgezet onderwijs.

Een sterke schooljaarstart helpt leerlingen om zich veilig, welkom en betrokken te voelen.

Waar wilt u op focussen?

Kies een onderwerp en ga direct verder:

→ Groepsvorming & klassenklimaat
→ Regels & afspraken op school
→ Sociale veiligheid op school
→ Pestpreventie op school
→ Respect & relaties
→ Diversiteit & inclusie

Materialen voor een sterke start

Wilt u het schooljaar zichtbaar, positief en duidelijk starten?

Gebruik materialen die direct helpen bij structuur, sfeer en groepsvorming in de klas.

Waarom de start van het schooljaar belangrijk is

De eerste schoolweken vormen de basis voor de rest van het schooljaar.

In deze periode leren leerlingen elkaar kennen, ontdekken zij hun plek binnen de groep en worden belangrijke afspraken gemaakt.

Door bewust aandacht te besteden aan groepsvorming werkt u aan:

✔ een veilig klassenklimaat
✔ duidelijke afspraken
✔ vertrouwen in de groep
✔ motivatie en betrokkenheid
✔ positief gedrag
✔ sociale veiligheid

Wat u in deze periode opbouwt, werkt vaak het hele schooljaar door.

Waar richt u zich op?

Elke klas is anders. Sommige groepen hebben vooral behoefte aan groepsvorming, terwijl andere groepen extra aandacht vragen voor sociale veiligheid, afspraken of respectvol gedrag. Kies het onderwerp dat het beste aansluit bij uw klas.

Groepsvorming & klassenklimaat

→ Schooljaarstart & herstart bekijken

Sociale veiligheid & pesten voorkomen

→ De Week tegen pesten voorbereiden
→ Lesmateriaal & werkvormen tegen pesten

Regels en afspraken

→ Groepsregels in de klas
→ Samen afspraken maken

Respect & relaties

→ Respect & omgangsvormen

Diversiteit & inclusie

→ Diversiteit & inclusie

Gouden Weken en groepsvorming

Veel scholen gebruiken de eerste schoolweken bewust voor groepsvorming.

Tijdens de Gouden Weken leren leerlingen elkaar kennen, bouwen zij vertrouwen op en maken zij samen afspraken voor de rest van het schooljaar.

Een positieve groepssfeer ontstaat niet vanzelf. Door hier vanaf dag één aandacht aan te besteden voorkomt u veel problemen later in het schooljaar.

→ Bekijk werkvormen voor de Gouden Weken

Tijdens de Gouden Weken leggen leerlingen samen de basis voor een fijne groep.

Direct aan de slag?

Wilt u zonder voorbereiding werken aan groepsvorming in de klas?

→ Bekijk de Gouden Weken Starterkit – 2 weken groepsvorming

✔ elke schooldag een korte werkvorm
✔ direct inzetbaar
✔ geen voorbereiding nodig
✔ helpt bij sfeer, vertrouwen en samenwerking

Veelgestelde vragen over de start van het schooljaar

Waarom zijn de eerste schoolweken zo belangrijk?

In de eerste weken ontstaan groepsrollen, gewoonten en verwachtingen die vaak het hele schooljaar invloed hebben op de sfeer in de klas.

Wat zijn de Gouden Weken?

De Gouden Weken zijn de eerste weken van het schooljaar waarin groepsvorming centraal staat. Leerlingen leren elkaar kennen en bouwen samen aan een positieve groep.

Hoe werk ik aan groepsvorming?

Met kennismakingsactiviteiten, groepsopdrachten, gezamenlijke afspraken en werkvormen die vertrouwen en samenwerking stimuleren.

Welke materialen helpen bij de schooljaarstart?

Posters, werkvormen, groepsopdrachten en materialen rond sociale veiligheid, groepsvorming en klassenafspraken helpen om snel een positieve basis te leggen.

Tip: gebruik uw schoolbudget slim

Veel scholen hebben aan het einde van het schooljaar nog budget beschikbaar.

Gebruik dit moment om materialen alvast aan te schaffen voor:

• de schooljaarstart
• groepsvorming
• sociale veiligheid
• De Week tegen Pesten
• klassenposters en lesmateriaal

→ Bekijk schoolbudget besteden

Belangrijke momenten na de start

Na de schooljaarstart volgen vaak meerdere momenten waarop groepsvorming en sociale veiligheid extra aandacht vragen.

Denk aan:

→ Gouden Weken
→ Groepsvorming & klassenklimaat
→ Sociale veiligheid op school
→ De Week tegen Pesten
→ Respect & omgangsvormen
→ Burgerschap op school

Door vooruit te plannen voorkomt u onrust en blijft de sfeer in de klas sterker.