Klimaatonderwijs voortgezet onderwijs

Klimaat, duurzaamheid en toekomstgericht denken in het voortgezet onderwijs

Klimaatverandering, duurzaamheid en de toekomst van onze samenleving zijn onderwerpen die jongeren dagelijks tegenkomen. Via nieuws, sociale media en school krijgen zij uiteenlopende informatie en meningen te horen over klimaatvraagstukken.

Het voortgezet onderwijs biedt een belangrijke kans om leerlingen te helpen deze onderwerpen beter te begrijpen. Niet door één antwoord te geven, maar door kennis, kritisch denken en dialoog centraal te stellen.

Klimaatonderwijs helpt jongeren om verbanden te zien tussen mens, milieu, economie, technologie en samenleving. Zo ontwikkelen zij vaardigheden die passen bij actief burgerschap en een snel veranderende wereld.

Dit thema maakt onderdeel uit van:

→ Duurzaamheid & Klimaat in het onderwijs

Waarom klimaatonderwijs in het voortgezet onderwijs?

Jongeren krijgen steeds vaker te maken met vragen zoals:

• Wat is klimaatverandering precies?
• Welke invloed hebben mensen op het klimaat?
• Welke oplossingen zijn er?
• Welke keuzes maken overheden, bedrijven en burgers?
• Hoe ziet een duurzame toekomst eruit?

Door hierover in gesprek te gaan leren leerlingen feiten onderscheiden van meningen, verschillende perspectieven begrijpen en kritisch nadenken over maatschappelijke vraagstukken.

Klimaatonderwijs sluit daarom goed aan bij:

✔ burgerschap
✔ maatschappijleer
✔ aardrijkskunde
✔ economie
✔ techniek en technologie
✔ mentorlessen

Wat leren leerlingen?

Klimaatonderwijs gaat verder dan alleen kennis over het klimaat.

Leerlingen ontwikkelen ook vaardigheden zoals:

• kritisch denken
• argumenteren
• onderzoeken
• samenwerken
• informatie beoordelen
• respectvol discussiëren

Hierdoor leren zij complexe vraagstukken vanuit verschillende invalshoeken bekijken.

Onderwerpen binnen klimaatonderwijs

Klimaatverandering

Wat is klimaatverandering en welke factoren spelen hierbij een rol?

Duurzaamheid

Hoe kunnen mensen, organisaties en overheden duurzamer omgaan met grondstoffen en energie?

Energie en innovatie

Welke technologische ontwikkelingen dragen bij aan een duurzamere samenleving?

Consumptie en gedrag

Welke invloed hebben onze keuzes op het milieu?

Wereldburgerschap

Hoe hangen klimaatvraagstukken samen met internationale samenwerking en verantwoordelijkheid?

Klimaat bespreken in de klas

Klimaatonderwerpen lenen zich goed voor gesprekken en debat.

Denk bijvoorbeeld aan vragen zoals:

• Welke verantwoordelijkheid hebben wij voor toekomstige generaties?
• Kunnen kleine acties verschil maken?
• Welke duurzame keuzes zijn haalbaar?
• Hoe ga je om met verschillende meningen over klimaatbeleid?

Door ruimte te geven aan verschillende perspectieven leren leerlingen luisteren, onderbouwen en respectvol discussiëren.

→ Bekijk Klimaat in de klas

Werkvormen en lesmateriaal

Actieve werkvormen zorgen ervoor dat leerlingen zelf onderzoek doen, argumenten verzamelen en conclusies trekken.

Veelgebruikte werkvormen zijn:

• debatten
• stellingen
• onderzoeksvragen
• presentaties
• groepsopdrachten
• projectmatig werken

→ Bekijk Lesmateriaal & werkvormen klimaat

Klimaatweek op school

Een Klimaatweek biedt de mogelijkheid om klimaatonderwijs schoolbreed vorm te geven.

Leerlingen kunnen werken aan:

• onderzoeken
• presentaties
• campagnes
• debatactiviteiten
• duurzame projecten
• creatieve opdrachten

Door vakken met elkaar te verbinden ontstaat een betekenisvolle leerervaring.

→ Bekijk Klimaatweek op school

Dag van de Aarde

De jaarlijkse Dag van de Aarde is een geschikt moment om stil te staan bij duurzaamheid, natuur en de toekomst van onze planeet.

Veel scholen gebruiken deze dag als startpunt voor lessen, projecten of een Klimaatweek.

→ Bekijk Dag van de Aarde

Klimaat en burgerschap

Klimaatonderwijs sluit nauw aan bij burgerschapsonderwijs.

Leerlingen leren nadenken over:

• verantwoordelijkheid
• maatschappelijke betrokkenheid
• samenwerken aan oplossingen
• omgaan met verschillende standpunten
• actief deelnemen aan de samenleving

Daardoor draagt klimaatonderwijs bij aan de ontwikkeling van betrokken en kritisch denkende burgers.

Materialen voor het voortgezet onderwijs

Klimaat in de klas

Inspiratie, lesideeën en achtergronden om klimaatonderwerpen bespreekbaar te maken.

→ Bekijk Klimaat in de klas

Lesmateriaal & werkvormen klimaat

Praktische werkvormen voor gesprekken, onderzoek en verdieping.

→ Bekijk Lesmateriaal & werkvormen klimaat

Klimaatposters voor school

Maak duurzaamheid zichtbaar binnen school en creëer een aanleiding voor gesprek.

→ Bekijk Klimaatposters voor school

Spreekbeurt of presentatie over het klimaat

Handige informatie voor leerlingen die een presentatie of profielwerkstuk voorbereiden.

→ Bekijk Spreekbeurt over het klimaat

Voor wie?

Geschikt voor:

✔ vmbo
✔ havo
✔ vwo
✔ praktijkonderwijs
✔ mentorlessen
✔ burgerschapsonderwijs
✔ projectonderwijs
✔ maatschappijleer

Verbonden thema's

→ Duurzaamheid & Klimaat in het onderwijs
→ Klimaat in de klas
→ Klimaatweek op school
→ Lesmateriaal & werkvormen klimaat
→ Dag van de Aarde
→ Klimaatposters voor school
→ Klimaatonderwijs basisschool