Digitaal lespakket ‘Respect & digitaal burgerschap – 9 mini-lessen

Wat zit er in dit digitale lespakket?

• 10 mini-lessen over kritisch denken en mediawijsheid;

• bij iedere les een A4-lesblad;

• bij iedere les een bijpassende mini-poster;

• gespreksvragen voor gesprek en reflectie.

Je ontvangt het materiaal digitaal en print zelf de lesbladen en mini-posters die je wilt gebruiken. Er wordt geen fysiek pakket verzonden.

Deze tien lessen zitten in het pakket

1. Volger of denker
Hoe beïnvloeden sociale media, influencers en trends jouw keuzes? Leerlingen onderzoeken wanneer ze anderen volgen en wanneer ze zelf nadenken.

2. Iedereen zegt het
Iets is niet automatisch waar omdat veel mensen het zeggen of delen. Deze les maakt groepsinvloed en het beoordelen van informatie bespreekbaar.

3. Wie beïnvloedt jouw mening?
Leerlingen denken na over de invloed van influencers, reclame en betaalde samenwerkingen op hun mening en keuzes.

4. Waarom trekt dit mijn aandacht?
Waarom valt het ene bericht meteen op en het andere niet? Bespreek hoe filmpjes, berichten en advertenties aandacht trekken.

5. Denk verder dan je scherm
Niet alle antwoorden staan op een scherm. Deze les nodigt leerlingen uit om zelf na te denken, vragen te stellen en hun eigen oordeel te gebruiken.

6. Je telefoon geeft informatie, je gevoel geeft richting
Informatie kan helpen bij een keuze. Leerlingen onderzoeken daarnaast wat zij belangrijk vinden en welke keuzes bij hen passen.

7. In welke wereld wil je leven?
Bespreek hoe algoritmes invloed hebben op wat leerlingen zien en hoe hun aandacht, klikken en keuzes hun online omgeving mede vormgeven.

8. Smartphone? Evolutie? Een wereldwonder?
Een smartphone is een bijzonder hulpmiddel. Leerlingen staan stil bij de mogelijkheden ervan en bij hun eigen verantwoordelijkheid voor het gebruik.

9. Wie leert wie?
Ook volwassenen geven niet altijd het goede voorbeeld. Deze les biedt ruimte om gewoontes te bespreken en zelf bewuste keuzes te maken.

10. De kracht van positief denken
Hoe reageer je op online negativiteit? Leerlingen denken na over hun reactie en over manieren om zelf iets positiefs bij te dragen.

Wat oefenen leerlingen?

Met de lessen oefenen leerlingen om:

• vragen te stellen voordat ze informatie aannemen;

• na te denken over betrouwbaarheid en groepsinvloed;

• beïnvloeding door reclame, influencers en platforms te herkennen;

• stil te staan bij hun eigen mediagebruik;

• hun mening toe te lichten en naar anderen te luisteren;

• bewuster te kiezen wat ze aandacht geven, geloven en delen.

De lessen bieden aanknopingspunten voor digitale geletterdheid, burgerschap en sociaal-emotioneel leren.

Werken met de vijf filters van IKFILTEREER

De lessen passen bij de vijf filters van IKFILTEREER:

Waar · Zinvol · Nodig · Aardig · Veilig

Deze filters helpen leerlingen om even stil te staan bij informatie en gedrag. Klopt het? Heeft het waarde? Is het nodig? Houd ik rekening met anderen? En is het veilig?

Gebruik de filters als terugkerende vragen tijdens de lessen en bij situaties die leerlingen zelf inbrengen.

Zo gebruik je het pakket in de klas

Kies een onderwerp dat aansluit bij wat er in de groep speelt. Introduceer de les met het A4-lesblad en gebruik de gespreksvragen om verschillende gedachten en ervaringen te bespreken.

Laat leerlingen bijvoorbeeld een herkenbare situatie onderzoeken: een populaire trend, een opvallende advertentie of een bericht dat iedereen doorstuurt. Wat denken zij ervan? Welke vragen zouden ze stellen voordat ze reageren?

Hang de mini-poster daarna zichtbaar op en kom later op de boodschap terug.

Het pakket is inzetbaar tijdens:

• lessen over digitale geletterdheid en mediawijsheid;

• burgerschapslessen en mentoruren;

• gesprekken over sociale media en beïnvloeding;

• de Week van de Mediawijsheid;

• een project over bewust smartphonegebruik.

Eerst kennismaken?

De lessen ‘Volger of denker’ en ‘Iedereen zegt het’ zijn gratis beschikbaar op de themapagina Kritisch denken & mediawijsheid. Daarmee kun je kennismaken met de opzet van de mini-lessen.

Wil je met alle tien onderwerpen aan de slag? Kies dan dit complete digitale lespakket.

Andere lesmaterialen