Dag van de Verdraagzaamheid

Dag van de Verdraagzaamheid 2026 in het onderwijs

De Dag van de Verdraagzaamheid 2026 vindt plaats op maandag 16 november. Op deze internationale dag staan tolerantie, respect, vrijheid en vreedzaam samenleven centraal.

Voor scholen is dit een passend moment om met leerlingen te onderzoeken hoe mensen met verschillende meningen, overtuigingen en achtergronden toch samen kunnen leven.

We hoeven niet hetzelfde te denken om respectvol met elkaar om te gaan.

De Dag van de Verdraagzaamheid sluit aan bij burgerschapsonderwijs en bij lessen over:

• respect en gelijkwaardigheid;
• omgaan met verschillende meningen;
• diversiteit en inclusie;
• vooroordelen en discriminatie;
• vrede en vrijheid;
• conflicten vreedzaam oplossen.

Gratis werkblad over tolerantie

Wil je de Dag van de Verdraagzaamheid op een eenvoudige en betekenisvolle manier in de klas bespreken?

Met het werkblad Tolerantie – Iedereen mag anders zijn ontdekken leerlingen wat tolerantie in het dagelijks leven betekent. Ze lezen herkenbare voorbeelden over verschillen in mening, kleding, achtergrond en geloof en denken na over een situatie waarin verdraagzaamheid nodig was.

Leerlingen ontdekken onder andere dat:

• je het niet met elkaar eens hoeft te zijn om respectvol te blijven;
• luisteren en vragen stellen helpen om elkaar beter te begrijpen;
• iedereen anders mag denken, geloven of leven;
• tolerantie bijdraagt aan een veilige klas en een vreedzame samenleving.

Het werkblad kan zelfstandig worden gemaakt of worden gebruikt als voorbereiding op een klassengesprek. Leerlingen die geen persoonlijke ervaring willen delen, kunnen ook een voorbeeldsituatie bedenken.

Geschikt voor: bovenbouw PO en onderbouw VO
Te gebruiken bij: burgerschap, mentorles, respect, diversiteit en vrede & vrijheid

Posters over respect voor verschillende meningen

Een belangrijk onderdeel van verdraagzaamheid is dat mensen het met elkaar oneens mogen zijn en elkaar toch met respect blijven behandelen.

De posters over respect maken deze boodschap zichtbaar in de klas, gang of ontmoetingsruimte. Ze kunnen worden gebruikt als startpunt voor een gesprek of als blijvende herinnering aan de afspraken die leerlingen met elkaar maken.

Bespreek bijvoorbeeld:

• Kun je iemand respecteren zonder het met die persoon eens te zijn?
• Hoe laat je merken dat je naar een andere mening luistert?
• Wanneer wordt een meningsverschil onrespectvol?
• Wat helpt om rustig met elkaar in gesprek te blijven?

→ Bekijk meer Posters over respect

Wat betekent verdraagzaamheid?

Verdraagzaamheid betekent dat mensen elkaar respecteren, ook wanneer zij verschillende meningen, overtuigingen of achtergronden hebben.

In een democratische samenleving is dit belangrijk, omdat mensen niet altijd hetzelfde denken of geloven. Verdraagzaamheid helpt om conflicten te voorkomen en zorgt ervoor dat mensen op een respectvolle manier met elkaar kunnen samenleven.

In het onderwijs leren leerlingen bijvoorbeeld:

• luisteren naar andere meningen

• respectvol discussiëren

• ruimte geven aan verschillen

• samenwerken met mensen die anders denken

Deze vaardigheden zijn een belangrijk onderdeel van burgerschapsonderwijs.

De Dag van de Verdraagzaamheid op school

Scholen besteden op verschillende manieren aandacht aan deze dag. Het kan bijvoorbeeld worden ingezet tijdens:

• mentorlessen

• burgerschapslessen

• projectweken

• themadagen rond respect en diversiteit

Mogelijke activiteiten zijn:

• klassengesprekken over respect en verschillen

• discussies over actuele maatschappelijke onderwerpen

• reflectieopdrachten over vooroordelen

• samen afspraken maken over omgangsvormen

Door leerlingen actief te betrekken ontstaat meer bewustwording en begrip.

Verdraagzaamheid en burgerschap

De Dag van de Verdraagzaamheid sluit nauw aan bij burgerschapsonderwijs. Binnen burgerschap leren leerlingen namelijk hoe zij respectvol kunnen samenleven in een democratische samenleving.

Onderwerpen die hierbij aan bod komen zijn onder andere:

• democratie en vrijheid

• gelijkwaardigheid en mensenrechten

• respect voor verschillen

• verantwoordelijkheid in de samenleving

Door deze thema’s te bespreken ontwikkelen leerlingen inzicht, empathie en kritisch denkvermogen.

→ Bekijk Burgerschap

Verbonden thema’s

De Dag van de Verdraagzaamheid staat niet op zichzelf, maar hangt samen met verschillende thema’s binnen het onderwijs.

Bijvoorbeeld:

→ Multiculturele samenleving
→ Diversiteit & inclusie
→ Samen voor vrede en vrijheid
→ Democratie & vrijheid

Samen helpen deze onderwerpen leerlingen om beter te begrijpen hoe mensen met verschillende achtergronden samen een samenleving vormen.

Waarom aandacht voor verdraagzaamheid belangrijk is

In een wereld waarin verschillen soms tot spanningen kunnen leiden, is het belangrijk dat leerlingen leren hoe zij respectvol met elkaar kunnen omgaan.

Door aandacht te besteden aan verdraagzaamheid:

✔ ontstaat meer begrip tussen leerlingen
✔ worden vooroordelen bespreekbaar
✔ groeit respect voor verschillen
✔ wordt de schoolcultuur positiever en veiliger

De Dag van de Verdraagzaamheid sluit direct aan op de Week van Respect, die in 2026 van 9 tot en met 15 november plaatsvindt.