Respect uitleggen aan jonge kinderen

Voorbeelden, verhalen en lesmaterialen voor in de klas

Respect betekent dat je goed met anderen omgaat en rekening houdt met gevoelens en verschillen. Je luistert naar elkaar, behandelt elkaar vriendelijk en laat zien dat iedereen belangrijk is.

Op school helpt respect om samen te leren, samen te spelen en elkaar te helpen. Wanneer leerlingen respectvol met elkaar omgaan, ontstaat er een fijne sfeer in de klas en op school.

Deze pagina hoort bij het thema
→ Respect op school

Wat betekent respect voor kinderen?

Voor jonge kinderen kun je respect eenvoudig uitleggen met herkenbare voorbeelden. Respect betekent bijvoorbeeld:

• luisteren wanneer iemand praat

• elkaar niet uitlachen

• rekening houden met gevoelens

• elkaar helpen

• sorry zeggen wanneer je iets fout doet

Respect laat zien dat je de ander serieus neemt en waardeert.

Voorbeelden van respect in de klas

In de klas kun je respect laten zien door:

• naar elkaar te luisteren

• elkaar te laten uitpraten

• vriendelijk te reageren

• samen te werken

• elkaar te helpen

Door deze kleine dingen ontstaat een veilige en prettige sfeer waarin iedereen zich gezien voelt.

→ Bekijk ook Voorbeelden van respect in de klas

Respect bespreken met een verhaal

Soms begrijpen kinderen respect beter door een verhaal.
Een verhaal laat zien wat er gebeurt wanneer iemand respectvol met anderen omgaat — of juist niet.

Daarom gebruiken veel scholen vertelverhalen over respect om het onderwerp bespreekbaar te maken in de klas.

Vertelverhaal ‘Wat is respect’

Waarom verhalen goed werken

Verhalen helpen kinderen om:

• situaties te herkennen

• gevoelens te begrijpen

• na te denken over gedrag

• samen in gesprek te gaan

Een verhaal maakt respect zichtbaar, herkenbaar en bespreekbaar.

Respect leren op school

Respect leren gaat stap voor stap. Scholen werken hieraan door:

• gesprekken in de klas

• duidelijke afspraken

• voorbeeldgedrag van de leerkracht

• verhalen en werkvormen

Door respect regelmatig te bespreken, leren leerlingen hoe zij respect kunnen laten zien in de klas en daarbuiten.

→ Bekijk ook Lesmaterialen & werkvormen respect

Vijf afspraken over respect (Beertje Anders)

Voor jonge kinderen kan het helpen om respect te vertalen naar een paar duidelijke afspraken. Binnen het lesmateriaal van  Beertje Anders – de vijf afspraken (groep 1–3)

worden respect en omgaan met elkaar uitgelegd aan de hand van vijf eenvoudige afspraken.

Deze afspraken helpen kinderen begrijpen hoe respect eruitziet in de klas.

De vijf afspraken zijn:

1. We luisteren naar elkaar
   Wanneer iemand praat, laten we diegene uitspreken.

2. We praten vriendelijk met elkaar
   Woorden kunnen helpen, maar ook pijn doen.

3. We lachen niemand uit
   Iedereen mag zichzelf zijn.

4. We helpen elkaar
   Samen lukt vaak meer dan alleen.

5. We zorgen voor elkaar en voor de klas
   Zo maken we samen een fijne plek om te leren.

Door deze afspraken regelmatig te bespreken en zichtbaar te maken in de klas, leren leerlingen stap voor stap wat respect betekent in gedrag.

Veelgestelde vragen over respect

Wat betekent respect?

Respect betekent dat je goed met anderen omgaat. Je luistert naar elkaar, houdt rekening met gevoelens en behandelt anderen zoals je zelf ook behandeld wilt worden.

Waarom is respect belangrijk op school?

Respect zorgt voor een veilige en fijne sfeer in de klas. Wanneer leerlingen respectvol met elkaar omgaan, kunnen ze beter samenwerken, leren en zich prettig voelen op school.

Hoe kun je respect laten zien in de klas?

Je laat respect zien door naar elkaar te luisteren, elkaar te laten uitpraten, vriendelijk te reageren en rekening te houden met de gevoelens van anderen.

Respect leren begint met begrijpen wat respect betekent. Door er samen over te praten, verhalen te gebruiken en afspraken te maken, leren kinderen hoe zij respect kunnen laten zien in de klas en daarbuiten.