Buffertik

Een spel over de kracht van omstanders bij pesten

Buffertik is een korte, actieve werkvorm over pesten, groepsdruk en de rol van omstanders. In dit spel ervaren leerlingen letterlijk hoeveel invloed de groep heeft wanneer iemand wordt buitengesloten of gepest.

Het spel laat zien dat pesten zelden alleen gaat over een pester en een slachtoffer. De houding van omstanders en meelopers bepaalt vaak of pestgedrag doorgaat — of stopt.

Buffertik is een gratis spel en werkvorm over pesten, maar vooral een ervaringsgerichte oefening die leerlingen laat voelen wat groepsdynamiek betekent.

Buffertik is een actieve werkvorm tegen pesten voor de klas waarbij leerlingen ervaren hoe belangrijk omstanders zijn.

Zo werkt het spel Buffertik

  • Eén leerling is de tikker (de pester).

  • Eén leerling is het slachtoffer, dat probeert niet getikt te worden.

  • De overige leerlingen vormen samen de middengroep (de omstanders).

De middengroep staat tussen de tikker en het slachtoffer en vormt een soort menselijke buffer.

!! Belangrijk:
handen op de rug — alleen bewegen, niet vasthouden.

Hoe beter de groep samenwerkt, hoe moeilijker het voor de tikker wordt om het slachtoffer te bereiken.

Ook het slachtoffer leert strategisch bewegen en de groep gebruiken als bescherming.

Toeschouwers en meelopers

Nabespreking (essentieel)

Na het spel bespreek je met de groep wat er gebeurde.

Bijvoorbeeld:

  • Wat gebeurde er toen de groep samenwerkte?

  • Wat gebeurde er wanneer de groep niets deed?

  • Hoe voelde het om beschermd te worden?

  • Hoe voelde het om buitengesloten te worden?

  • Wat betekent dit voor situaties in de klas?

Zo wordt duidelijk:

Omstanders spelen een sleutelrol.
Door te helpen — of juist niets te doen — beïnvloeden zij direct wat er gebeurt.

Buffertik maakt dit verschil zichtbaar én voelbaar.

Wanneer zet je Buffertik in?

Deze werkvorm is geschikt bij lessen over pesten, groepsdruk en sociale veiligheid.

Bijvoorbeeld:

  • bij signalen van pesten of buitensluiten

  • tijdens lessen over omstanders en groepsdruk

  • als actieve start van een groepsgesprek

  • binnen pestpreventie

  • als onderdeel van pesten aanpakken

  • bij lessen over weerbaarheid en sociale veiligheid

Buffertik is laagdrempelig, maar inhoudelijk krachtig.

Bijpassende materialen

Wil je de ervaring verdiepen of zichtbaar maken in de klas of school?
Deze materialen sluiten goed aan bij het thema omstanders en gezamenlijke verantwoordelijkheid.

Verder werken met dit thema

Buffertik past binnen een bredere aanpak van pestpreventie en sociale veiligheid op school.

Lees ook:

→ Pestpreventie op school
→ Pesten aanpakken
→ Lesmateriaal & werkvormen tegen pesten
→ Pesten op school

Door ervaringen te koppelen aan gesprek en duidelijke afspraken, leren leerlingen dat zij zelf verschil kunnen maken.