Kreukelpapier
Een confronterende werkvorm over de blijvende gevolgen van pesten
Kreukelpapier is een eenvoudige maar krachtige oefening die laat zien wat pesten met iemand kan doen. De werkvorm maakt in één oogopslag duidelijk dat woorden en daden sporen achterlaten — zelfs als je later “sorry” zegt.
Deze oefening wordt veel gebruikt:
-
bij een spreekbeurt over pesten
-
als opening van de Week tegen Pesten
-
wanneer pesten speelt in een groep
-
tijdens kringgesprekken of mentorlessen
Juist doordat de oefening zo eenvoudig is, komt de boodschap vaak extra hard binnen.
Het verhaal achter Kreukelpapier
Een leerkracht gaf haar klas een vel papier. De kinderen mochten het papier verkreukelen, erop stampen en er een prop van maken — zolang het maar niet scheurde. Daarna moesten ze het papier weer zo glad mogelijk maken en “sorry” zeggen tegen het papier.
Hoe hard ze ook probeerden:
de kreukels bleven zichtbaar.
De boodschap was helder:
Zo werkt pesten ook.
Sorry zeggen helpt, maar sommige littekens blijven.
Veel volwassenen kunnen zich op latere leeftijd nog herinneren hoe zij als kind gepest werden. De kreukels verdwijnen niet zomaar.
Wat heb je nodig?
-
Voor ieder kind: 1 vel papier
Meer is niet nodig. Dat maakt deze oefening laagdrempelig en overal inzetbaar.
Zo voer je de oefening uit
-
Geef ieder kind een vel papier
-
Laat hen het papier verkreukelen, op de grond gooien en erop stampen
(zonder te scheuren) -
Laat hen daarna het papier voorzichtig weer openvouwen
-
Vraag of ze het papier weer helemaal glad kunnen krijgen
Wat zie je?
Het papier blijft vol kreukels, vouwen en vlekken zitten.
Bespreek samen:
-
Waarom gaan de kreukels er niet meer uit?
-
Hoe zou dit voelen als jij het papier was?
-
Wat doet pesten met iemand, ook op de lange termijn?
De boodschap van de oefening
Pesten laat sporen na.
Woorden en gedrag kunnen pijn doen die niet zomaar verdwijnt — zelfs niet met excuses.
Deze oefening helpt leerlingen om:
-
empathie te voelen
-
stil te staan bij hun eigen rol
-
verantwoordelijkheid te nemen voor gedrag
Maak het betekenisvol (afsluiting)
Laat leerlingen op hun verkreukelde papier een boodschap schrijven, zoals:
-
“Iedereen hoort erbij”
-
“Ik kies voor vriendelijkheid”
-
“Pesten is niet oké”
Hang de papieren op in de klas als symbool:
Littekens blijven — laten we daarom kiezen voor respect.
Wanneer zet je Kreukelpapier in?
-
bij signalen van pesten
-
als start van een gesprek
-
tijdens de Week tegen Pesten
-
bij een spreekbeurt over pesten
-
als reflectie-oefening na een incident
De oefening is geschikt voor basisonderwijs en onderbouw VO en kan eenvoudig aangepast worden aan de leeftijd van de groep.
Bijpassende materialen
Deze werkvorm wordt vaak gecombineerd met zichtbare en verdiepende materialen:
-
Poster over pesten en verdriet (A3)
-
Poster Samen tegen pesten (A1)
-
Lespakket De Muur tegen Pesten
-
Linnen polsbandje tegen pesten
Zo wordt de boodschap niet alleen gevoeld, maar ook zichtbaar en gedragen in de school.
Verbonden thema
Deze werkvorm sluit aan bij pestpreventie én bij het aanpakken van pesten wanneer het speelt.