Gratis werkvorm – Opkomen voor jezelf

Een eenvoudige oefening om kinderen bewust te maken van hun eigen ruimte en persoonlijke grenzen

Kinderen mogen leren dat zij belangrijk zijn en dat zij een eigen plek hebben. Door op jonge leeftijd stil te staan bij persoonlijke grenzen, leren zij beter herkennen wanneer iets prettig voelt en wanneer niet.

Deze eenvoudige werkvorm helpt kinderen ontdekken dat zij zelf mogen aangeven wat zij wel en niet fijn vinden. De oefening is geschikt voor een klassengesprek over weerbaarheid, respect en het aangeven van grenzen.

Mijn eigen ruimte

Iedereen krijgt bij zijn geboorte zijn eigen plekje in de wereld.

Dat plekje is van jou.

Jouw lichaam heeft die ruimte nodig om te kunnen leven, bewegen en jezelf te zijn.

Ga eens rechtop staan.

Steek je armen op schouderhoogte uit en draai langzaam een rondje.

De ruimte die je nu met je armen maakt, is jouw eigen ruimte.

In die ruimte mag jij jezelf veilig voelen.

Jij bepaalt wie dichtbij mag komen

Soms is het fijn dat iemand in jouw eigen ruimte komt.

Bijvoorbeeld wanneer:

• je vader of moeder je een knuffel geeft;
• een vriend of vriendin een arm om je heen slaat als je verdrietig bent;
• je opa of oma je een dikke knuffel geeft;
• je iemand een high five geeft.

Dat gebeurt omdat jij dat prettig vindt.

Jouw eigen ruimte heeft een grens

De buitenkant van jouw eigen ruimte kun je zien als een grens.

Die grens helpt jou om aan te voelen wat je prettig vindt en wat niet.

Soms vind je het fijn dat iemand dichtbij komt. Soms liever niet.

Dat mag allebei.

Jij bepaalt wie in jouw eigen ruimte mag komen.

Niemand mag zomaar jouw eigen ruimte afpakken of expres iets doen waardoor jij je niet prettig voelt.

Wanneer is het niet prettig?

Bijvoorbeeld wanneer iemand:

• aan je haren trekt;
• iets uit je handen pakt;
• je expres een harde duw of stomp geeft;
• steeds tegen je aan botst;
• je niet met rust laat.

Maar jouw eigen ruimte kan ook worden afgepakt zonder dat iemand je aanraakt.

Bijvoorbeeld wanneer iemand:

• zegt dat je niet mee mag doen;
• je uitscheldt;
• je steeds uitlacht;
• nare berichten naar je stuurt.

Ook dan kan het voelen alsof iemand jouw eigen ruimte niet respecteert.

Wat kun je doen?

Voelt iets niet prettig?

Dan mag je dat zeggen.

Bijvoorbeeld:

"Hou daarmee op. Ik vind dit niet leuk."

Blijft iemand doorgaan?

Vertel het dan aan iemand die je vertrouwt, zoals je meester, juf, ouders of een andere volwassene.

Voor jezelf opkomen is niet gemeen.

Je laat alleen weten waar jouw eigen ruimte begint en waar die voor jou ophoudt.

Praatvragen

• Wanneer vind jij een knuffel fijn?
• Wanneer wil jij liever even alleen zijn?
• Hoe merk je dat iets niet prettig voelt?
• Wat kun je zeggen als iemand jouw grens niet respecteert?
• Bij wie kun jij terecht als je hulp nodig hebt?