Werken met lees- & praatplaten

Verdieping voor gesprek en reflectie in de klas

Lees- & praatplaten zijn ontwikkeld om leerlingen samen te laten kijken, lezen en praten over thema’s die ertoe doen. Op een toegankelijke manier helpen ze om gedachten te ordenen, gevoelens te verwoorden en verschillende perspectieven te verkennen.

Elke lees- & praatplaat bestaat uit:

  • een moraalverhaal op de voorkant, rondom een herkenbaar thema

  • vier verdiepende vragen op de achterkant, die structuur geven aan het gesprek

De platen zijn geïllustreerd door Herman Vos (DMS educatief) en combineren inhoudelijke diepgang met een rustige, uitnodigende vormgeving.

Waarom werken met lees- & praatplaten?

Lees- & praatplaten ondersteunen het voeren van gesprekken met leerlingen zonder afleiding van schermen. Ze stimuleren face-to-face communicatie en helpen leerlingen om actief te luisteren, te reageren en hun mening te verwoorden.

Ze dragen bij aan:

  • het ontwikkelen van communicatieve vaardigheden

  • het leren luisteren naar elkaar

  • het verkennen van verschillende perspectieven

  • het bewust omgaan met eigen gedachten en keuzes

De opbouw van de vragen

De vaste volgorde van de vragen is bewust gekozen en ondersteunt het proces van bewustwording en reflectie:

  1. Empathische vraag
    Leerlingen leven zich in in de situatie of het personage uit het verhaal.

  2. Herkennen bij anderen
    Aandacht voor wat anderen kunnen ervaren of meemaken.

  3. Herkennen bij jezelf
    Leerlingen verbinden het thema aan hun eigen ervaringen.

  4. Zelfreflectie
    Reflectie op gevoelens, gedachten en mogelijke keuzes.

Deze opbouw helpt leerlingen eerst naar buiten te kijken, daarna naar zichzelf, en bevordert zowel empathie als zelfbewustzijn.

Hoe zet je lees- & praatplaten in op school?

Lees- & praatplaten in de klas zijn flexibel inzetbaar, afhankelijk van de groep en het doel van de les:

  • Groepsgesprek
    Leerlingen bespreken de vragen in kleine groepjes.

  • Klassikaal gesprek
    Het verhaal wordt voorgelezen en de vragen worden samen besproken.

  • Individuele reflectie
    Leerlingen denken zelfstandig na over de vragen.

  • Samen lezen (tweetallen)
    Leerlingen gebruiken elkaar als klankbord.

  • Mentorles of burgerschap
    De plaat vormt het startpunt voor verdieping en gesprek.

Wat leren leerlingen hiervan?

Lees- & praatplaten dragen bij aan zowel cognitieve als sociaal-emotionele ontwikkeling. Ze helpen leerlingen om:

  • empathie en inlevingsvermogen te ontwikkelen

  • na te denken over waarden en keuzes

  • hun eigen gedrag en gevoelens te verwoorden

  • probleemoplossend en kritisch te denken

  • respectvol met elkaar in gesprek te gaan

De lees- & praatplaten sluiten aan bij sociaal-emotioneel leren, doordat leerlingen oefenen met empathie, zelfreflectie en respectvol met elkaar in gesprek gaan.

Voor wie zijn lees- & praatplaten bedoeld?

Lees- & praatplaten zijn geschikt voor:

  • bovenbouw basisonderwijs

  • voortgezet onderwijs

  • leerkrachten en mentoren

  • docenten burgerschap en maatschappijleer

  • bibliotheken en educatieve omgevingen